SMMM Staja Başlama Sınavı Eğitim ve Etüt Merkezi

Subjektif sistem: Taciri esas alır tacirler hukuku özelliği taşımaktadır.
Objektif sistem: Ticari işlemlere göre uygulanır.
Karma sistem: Sübjektif ve Objektif sistemin karışımıdır. 1926 tarihli Ticaret kanunumuz karma sistemi esas almıştır.
Ticari işletme esası: Ticaret hukukunun uygulama alanını ticari işletme diğer bir deyimle ticari organizasyon oluşturur. 1957 tarihli Ticaret Kanunumuz bu görüşe göre hazırlanmıştır.
Türk Ticaret Kanunu ticari işletme esasını kabul etmiştir.
Ticari işletme kavramının unsurları:
- Gelir sağlamayı amaçlamak
- Süreklilik
- Belli bir ölçüyü aşmak (esnaf işletme ölçülerini aşmak)
Not: esnaf işletmesi ticari işletme sayılmaz. Dolayısıyla ticari işletme sayılabilmek için belli bir ölçüyü aşmak gerekir.
Ticari işletmenin hukuki niteliği:
-Maddi unsur:
   a) Yatırım mal varlığı (kasa, sabit değerler)
   b) Döner mal varlığı (İlk madde ve malzeme, ticari mal, mamuller)
—maddi olmayan unsur:
    a) işletmenin kurduğu ilişkiler, itibar ve örgütlenme
Ticari işletmenin devri: Maddi olmayan unsurun devri önemlidir. Maddi olmayan unsur devredilmeden ticari işletmenin devrinden söz edilemez ancak sadece maddi olmayan unsurun devride tek başına yeterli değildir.
Borcun devrinde borcu devredenin alacaklısına karşı borçtan kurtulması alacaklının rısıası ile mümkündür.
Ticari işletmenin devri alacaklılara ve iyi niyet sahibi kişilere karşı devir TESCİL VE İLAN ile hüküm ifade eder
Ticari işletmeyi devralan kişinin sorumluluğu: işletmenin devirden önceki borçlarından ve yükümlülüklerinden de  devraldığı günden itibaren  sorumludur.
Devreden ve devralanın birlikte sorumluluğu: Devreden tescil ve ilandan sonraki borçlarından sorumlu değildir. Önceki borçlar ve yükümlülüklerden devralanla birlikte TESCİL VE İLAN TARİHİNDEN VEYA ALACAKLIYA İHBAR TARİHİNDEN itibaren 2 yıl zincirleme (müteselsil) birlikte sorumludur.
Sorumluluğun ortadan kalkması: alacaklının onayı (muvafakati) ile 2 yıllık sorumluluk ortadan kalkar.

Ticari işletmenin Rehni: Rehin sözleşmesi işletmenin kayıtlı bulunduğu sicil çevresindeki bir noter tarafından düzenlenir. Sözleşme yapılmasından itibaren 10 gün içinde Ticaret Siciline  tescil ilan edilir.

Ticari hükümlerin uygulanma sırası: Not bu konudan soru gelmektedir.
1) Emredici hükümler
2) Sözleşme hükümleri
3) Ticari hükümler
4) Ticari örf ve adetler
5) Genel hükümler
KOLLEKTİF ORTAKLIK: Ticari bir işletmeyi bir ticaret unvanı altında işletmek  amacı ile gerçek kişiler arasında kurulan ve ortaklarından hiç birisinin sorumluluğu ortaklık alacaklarına karşı sınırlanmamış ortaklıktır.
— Ticari işletme işletmek amacıyla kurulurlar.
—Kollektif ortaklık konusu ticaretle sınırlandırılmıştır.
—Bankacılık ve sigortacılık yapamaz.
—Ortak sayısı sınırsızdır.
—Ortaklık sözleşmesinin yazılı olması zorunludur.
— Ticaret unvanı kullanmak zorundadırlar.
— Ortakların gerçek kişi olması yasal zorunluluktur.
— Ortaklar  tüm mal varlıkları ile sınırsız zincirleme sorumludur.
— kollektif ortaklık, ortaklardan bağımsız tüzel kişiliğe  sahiptir.
— ortaklık sözleşmesi yazılı olmalı noterce onanmalıdır.
— ortaklık sözleşmesinde bulunması zorunlu hususlar:
a) ortakların adı soyadı, yerleşim yerleri ve uyrukları
b)ortaklığın kollektif olduğu
c)ortaklığın ticari unvanı ve merkezi
d) ortaklığın konusu
e)her ortağın sermaye olarak koymayı yüklendiği para miktarı
f)Ortaklığı temsile yetkili kişilerin ad ve soyadları
- ortaklık sözleşmesinde bulunması zorunlu olmayan hususlar;
a) Tasfiye paylarının dağıtımı
b)Ortaklıktan çıkarılma
c)Kar ve zararın dağılımı
d)Ortaklar arası ilişkiler
-Kollektif ortaklıkta haksız rekabet konusu;
a)kollektif ortaklıkta rekabet yasağı TTK ile düzenlenmiştir.
b)Ortaklar rekabet yasağı düzenlemelerini sözleşme ile ağırlaştırabilir.
c)Rekabet yasağı ortaklığın fiilen yaptığı ticari işlerde  sınırlanmıştır.
d)Rekabet yasağı yer bakımından ortaklığın iş ve çıkar çevresiyle sınırlıdır.
—Kollektif ortaklıkta sermaye borcu açısından;
a)kollektif ortaklıkta sermaye konusunda geniş bir serbestlik vardır.
b)Ekonomik değeri olan her şey sermaye olarak koyulabilir.
c) ortaklıkta asgari sermaye koşulu yoktur.
d) sermaye borcu hiç ifa edilmez ise fesih nedeni doğar.
e) Kar/Zarar dağıtımı ile ilgili sözleşmede bir hüküm yoksa ortakların sermaye paylarına bakılmaksızın ortaklar arasında eşit dağıtım yapılır.
—Kollektif ortaklıkta irade dışı fesih nedenleri;
a)Ortaklardan birinin iflası
b)Ortaklığın amacına ulaşması ya da amacına ulaşmanın imkânsız olması
c)birleşme
d)iflas
-Kollektif ortaklıkta Ortağın ölümü ile:
a)ortağın ölümü özel bir çıkma hali oluşturur.
b)ortağın ölümü halinde sözleşmede hüküm yoksa ortaklığın devamına oy birliği ile karar verilmelidir.
c)Ortaklardan birisi devamı istemezse ortaklık infisah eder.
d)Ölen ortağın mirasçıları ister, sağ kalan ortaklar razı olursa onlarda ortaklığa alınabilirler.
e)Ölen ortağın yerine mirasçılarının geçmesi için ortakların oy birliği gerekir.
—Kollektif ortaklıkta diğer ortaklar tarafından çıkarılmasına karar verilen ortak 3 ay içinde bu karara karşı dava açma hakkına sahiptir.
—Kollektif ortaklığın fesh ile ilgili:
a)ortaklığın feshi halinde tüzel kişilik sona ermez
b)Fesih sonucu ortaklığın amacı değişir.
c)Fesih sonunda ortaklığın hak ehliyeti tasfiye amacı ile sınırlanır.
d)Ortaklığın feshi ile birlikte kazanç sağlama âmâcıda sona erer
e)Fesihten itibaren ortaklık unvanına tasfiye halinde ibaresi eklenir.
—Belirsiz süreli kollektif ortaklıklarda ortaklardan her biri 6 ay önceden feshi bildirmek koşulu ile hesap yılı sonundan geçerli olmak üzere ortaklığın feshini isteyebilir.
— Tüzel kişilik kazanması TESCİL VE İLAN ile olur tescil isteği sözleşmenin düzenlenmesinden itibaren 15 gün içinde yapılır tescil Türkiye ticaret sicili gazetesinde ilan edilir.
— Ortaklık sözleşmesi yazılı şekilde yapılmamışsa ve ticaret sicilinde tescil ve ilan edilmemişse zorunlu işlemlerden birinin eksikliği  sebebiyle ortaklık kollektif olmaz Adi ortaklık sayılır.
—Tüzel kişilikle birlikte medeni haklardan yararlanma ehliyetini kazanmış olur.
— Yönetim hak ve yetkisi tüm ortaklara aittir. Ortaklığı yönetmek ortak için hem bir hak hem de bir borçtur. Yönetim hakkı sözleşmede bir veya birkaç kişiye verilmiş olabilir bu durumda diğer ortaklar yönetim hakkına  sahip değildir. Ortak olmayan bir kişiye de  Borçlar kanunu hükümlerine göre yönetim hakkı tanınabilir. Yönetimde sözleşme hükümleri uygulanır. Ortaklık yararına gördükleri taktirde SULH, FERAGAT, KABUL, TAHKİM kararı alabilirler.
— Haklı sebepler varsa ortaklardan birinin talebi üzerine mahkeme kararı ile yönetim hakkı sınırlandırılabilir. veya kaldırılabilir.
— Oy çoğunluğuyla karar alırlar, sözleşme değişikliği ve olağanüstü işlemlerde ise oy birliğiyle karar alınır.
—Zincirleme sorumluluk nedeniyle kollektif ortaklıklarda denetleme geniş tutulmuştur. Ortaklık payları ne olursa olsun ortaklar ortaklık yönetimine ve temsiline eşit haklarla katılır. Kar ve zarardan eşit pay alırlar.
—Ekonomik bakımdan değer taşıyan her şeyi  sermaye olarak koyabilirler nakit, mal ve emeği sermaye olarak koyabilirler. Sermaye tutarları eşit olması şart değildir. Ortak sermaye borcunu ödemez borç muacceliyet kazandıktan sonra ortaklar kanuni faiz isteyebilir. Kanunu faiz yanında gecikme giderini de isteyebilir. Gecikme giderini talep edebilmek için ortağa ihtar yapılmış olması zorunludur. Sermaye borcu hiç yerine getirilmez ise ortaklığın fesh söz konusu olur.
Sözleşmede kar/zarar dağıtımıyla ilgili bir hüküm yoksa kar/zarar tüm ortaklara eşit dağıtılır. Pay devri diğer ortakların onayına bağlı hukuki bir işlemdir. kollektif ortaklıkta ortak ortaklıktan çıkamayacağı gibi  çıkarılamazda ortağın ortaklıkta olması, diğer ortaklar için ağır sonuçlar doğuracaksa TTK. Hükümleri doğrultusunda ortaklıktan çıkarılması gerekir. Tasfiye memuruna ilişkin değişiklikler tescil ve ilan edilir.
Tasfiye memurunun hak ve görevleri:
a) ücret hakkı sözleşmede belirtilmemişse  tasfiye memuru ortaksa, ödenmez.
b)Ortak olmayan tasfiye memuru için ücret kararlaştırılmamışsa  mahkeme tarafından kendilerine uygun bir ücret ödenmesine karar verilebilir.
—Tasfiye haline giren kollektif ortaklıkta yönetme ve temsil yetkisi Tasfiye memuruna aittir.
—Kollektif ortaklıkta tasfiye durumunda  ticari defterleri tutma sorumluluğu tasfiye memuruna aittir.
—tasfiye memurunun yapacağı ilk iş başlangıç bilançosu düzenlemek ve envanter çıkarmaktır.
ADİ KOMANDİT ORTAKLIK:
- Komandit ortaklıkta kollektif ortaklık gibi bir kişi ortaklığıdır. komandit ortaklık yazılı bir sözleşme ile kurulur. Ortakların imzası noterce onanır.
Sözleşmede bulunması gereken zorunlu bilgiler:
a) ortakların adı soyadı
b)ortaklığın komandit olduğu
c)komandit ortağın ticaret unvanı ve merkezi
d) Ortaklık konusu
- komandite ortak  para ve emeği sermaye olarak koyabilir.  Komanditer ortak ise kişisel emeğini ve ticari itibarını sermaye olarak koyamaz
-Ortaklık Tescil ve ilanla Tüzel kişilik kazanır.
— komandit ortaklıklarda sözleşme kanuni şekilde yapılmamış veya zorunlu içeriği eksikse o şirket KOLLEKTİF sayılır.
— Komanditer ortağın yönetim hakkı yoktur. Ortaklığın yönetim hakkı komandite ortağa aittir.
— kar ve zarara katılma  ortakların koyduğu veya koymayı üstlendiği sermaye ile sınırlıdır. Sözleşmede herhangi bir hüküm yoksa komandite ortaklar kar paylarını eşit olarak katılırlar.
—Komandit ortaklıkta, komanditer ortakların itiraz hakları yönetim görevleri olmadığı için yoktur.
—Komanditer ortağın olağan üstü denetleme hakkına ilişkin;
a)Olağanüstü denetleme hakkı ancak önemli nedenlerin varlığında kullanılır.
b)Bu hak sözleşme ile ortadan kaldırılamaz.
c)Olağanüstü denetleme hakkı sürekli olamaz.
d)Olağan üstü denetleme hakkının kullanımına mahkeme karar verir.
—Komandit ortaklıkta, komanditer ortağın rekabet yasağına aykırı hareket etmesinin sonucu denetleme hakkı kısıtlanır. Defter ve belgeleri inceleme hakkını kaybeder.
—Komanditer ortağın Kar/zarara katılması ile ilgili;
a)Komanditer ortağın kar ve zarara katılması koyduğu sermaye ile sınırlıdır.
b)Zarara katılması ortaklık sözleşmesi ile özel hükümlere tabi tutulabilir
c)Komanditer üstlendiği sermayeyi aşan ödemede bulunmuş ise fazlalığı isteyebilir.
d)Komanditer ortak sözleşmede hüküm var ise yılsonunda faizlerini nakden alır.
e)Komanditer ortak sermayesinde azalma olması sonucu sermaye tamamlanana kadar kar ve faiz isteyemez.
Ortaklıktan çıkma: Ortaklıkta tek komandite ortak bulunması halinde ortaklıktan çıkma yeni bir komandite ortağın ortaklığa  girmesi ya da komanditer ortaklardan birinin komandite ortağa dönüşmesi halinde mümkün olur. Aksi halde ortaklık infisah eder. Ortaklıkta tek bir komanditer var ve o da ortaklıktan çıkıyorsa ortaklık KOLLEKTİF ortaklığa dönüşür.
Komanditer ortağın ölümü: mirasçısı payı oranında komanditer ortak olarak ortaklığa girmek zorundadır. Ortak olmak istemiyorsa mirası reddetmelidir. Başka çare yoktur.
—komanditer ortağın ad ve soyadının ticaret unvanında yer alması durumunda komanditer ortağın üçüncü kişilere karşı sorumluluğu komandite ortak gibi sorumlu olur
-Komanditer ortağın ortaklıkta yönetim sorumluluğu üstlenmesi durumunda komandite ortak gibi sınırsız sorumlu olur (komanditer ortağın yönetim hakkı yoktur yönetim hakkı üstlenirse sınırsız sorumlu olur normalde komanditer ortak sınırlı sorumludur.)
ANONİM ORTAKLIK :
tanımı: Bir unvana sahip esas sermayesi belli ve paylara bölünmüş olan ve borçlardan dolayı yalnız malvarlığı ile sorumlu bulunan şirkettir. Ortakların sorumluluğu taahhüt etmiş oldukları sermaye payları ile sınırlıdır.

Unvanda: Türk, Türkiye, Cumhuriyet ve Milli kelimelerinin kullanılabilmesi için bakanlar kurulundan izin alınması gerekir.  Not bu konudan soru gelmiştir.
Anonim ortaklıklar yasak olmayan her türlü ekonomik amaç ve konular için kurulabilirler.  Esas sözleşmede ortaklık konusunun sınırlarının açıkça gösterilmiş olması gerekir. Sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olması gerekir. Sermayesi  50.000YTL den aşağı olamaz. Nakitten başka ekonomik değerler taşınır ve taşınmaz mallar sermaye olarak konulabilir. Ticari itibar ve emek sermaye olarak konulamaz. 5 pay sahibi kurucu tarafından kurulabilir. Ortaklık sayısı 5 den aşağı düşerse Tüzel kişiliğin fesh edilmesi gerekir. Gerçek  ve tüzel kişiler kurucu veya pay sahibi olabilir ortak sıfatı devredilebilir payın devri ile gerçekleşir. Ortaklığın hak ve fiil ehliyeti sözleşmede gösterilen işletme konusu ile sınırlıdır.
—Anonim ortaklığın kuruluşunda yolsuzluk olup olmadığını araştırma yükümlülüğü ilk yönetim kurulu üyeleri ile denetçilere aittir.
Kuruluş türleri: Ani kuruluş, Tedrici kuruluş
Ani kuruluş:
- Esas sözleşmenin düzenlenmesi ve ortaklarca imzalandıktan sonra  noterden onaylatılması
-Ticaret bakanlığından izin alınması aşaması
-Tescil ve ilan aşaması
-Ortaklık sermayesinin tamamı kurucular tarafından üstlenilir.
—Sözleşme yazılı şekilde noterce onanmalıdır. 5 kurucu ortak imzalamalıdır. Sözleşmede ZORUNLU, ŞARTA BAĞLI, İSTEĞE BAĞLI hususlar olmalıdır.
Nakdi sermayenin 1/4 ünün ödendiğinin veya anonim ortaklığın kuruluşunun tescili tarihinden itibaren en geç 3 ay içinde ödeneceğinin kalanının da  en geç 3 yıl içinde ödeneceğinin belirtilmesi şarttır. Paradan başka bir şeyin sermaye olarak konulması söz konusu ise bunlara mahkemece atanacak bilirkişiler tarafından değer biçilir.
—Pay sahiplerinin genel kurul toplantısından bilgi sahibi olmaları için;
a)ilanın gazete ile yapılması
b)İlanın toplantıdan en az 2 hafta önce yapılması
c)Gündemin Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi ile ilanı
d)Nama yazılı pay sahiplerine taahhütlü mektup gönderilmek suretiyle bilgilendirilirler.
Anonim ortaklık organları:
a) Genel kurul
b) Yönetim kurulu
c) Denetçiler
-Anonim ortaklık genel kurulu toplantı yeter sayısına ilişkin;
a)Anonim ortaklık genel kurullarında toplantı yeter sayıları sermayeye göre saptanır.
b)Ortaklık sermayesinin en az 1/4'ünü temsil eden pay sahibinin katılımı gereklidir.
c)İlk toplantıda yeter sayısı  sağlanamazsa ikinci toplantıda tek pay sahibi varlığı yeterlidir.
d)Esas sözleşme ile toplantı yeter sayısı belirlenebilir.
e)Kanun ağırlaştırılmış yeter sayısını belirleyebilir.
—Bir anonim ortaklık genel kurul toplantısında ağırlaştırılmış yeter sayısı gereken konular;
a)Ana sözleşme değişikliklerinde
b)Tahvil çıkarılmasında
c)Sermaye artırımında
d)Sermaye azaltılmasında
-Bir anonim  ortaklık genel kurulunda ağırlaştırılmış yeter sayısı gerekmeyen konular;
a)Denetçilerin atanması
b)Ortaklık merkezinin değiştirilmesi
c)Yönetim kurulu üyelerinin atanması
d)Kar/Zarar dağıtılması
-Anonim ortaklıklarda ortakların sınırlı sorumlulukları konusunda;
a)Ortaklar üstlendikleri sermaye payı ile sınırlı sorumludur.
b)Sermayenin ortaklığa ödenmesi ile ortağın sorumluluğu son bulur.
c)oy birliği ile karar verilmedikçe bu sorumluluk hiçbir biçimde arttırılamaz.
d)Alacaklı, alacağının takibinde ortaklıktan önce doğrudan ortağa başvuramaz.
e)Anonim ortaklıklarda ortaklar sadece ortaklığa karşı sorumludurlar.
—Anonim ortaklık sözleşmesinde yer alması zorunlu unsurlar;
a)Ortaklığın ticaret unvanı ile merkezin bulunacağı yer
b)Ortaklığın amacı ile konusunu oluşturan işlemlerin türü ve niteliği
c)Ortaklığın esas sermayesinin miktarı ile her payın itibari ödeme şekil ve şartları
d)Ortaklığa ait ilanların ne şekilde yapılacağı
-Anonim ortaklık sözleşmesinde yer alması isteğe bağlı  unsurlar;
a) Ortaklık karının dağıtımı
b)Tasfiye bakiyesinin dağıtımı
c)Ortakların oy vermesi
d)Ortaklığın bir süre ile sınırlandırılması
-Anonim ortaklık genel kurulu toplantı yetersayısına ilişkin;
a)Anonim ortaklık genel kurullarında toplantı yeter sayıları sermayeye göre saptanır:
b)Ortaklık sermayesinin en az 1/4'ünü temsil eden pay sahibinin katılımı gereklidir.
c)İlk toplantıda yeter sayısı sağlanamazsa ikinci toplantıda tek pay sahibi varlığı yeterlidir.
d)Esas sözleşme ile toplantı yeter sayısı belirlenebilir.
e)Kanun ağırlaştırılmış yeter sayısını belirleyebilir.
—Anonim ortaklık merkezi ile ilgili;
a)Merkez ile ortaklık arasında hukuki veya fiili bir bağ bulunmalıdır.
b)Ortaklık merkezinin bulunduğu yer ticaret siciline tescil ettirilir.
c)Anonim ortaklık dilediği yeri merkez olarak seçebilir.
d)Ortaklığın uyruğu merkezin bulunduğu yere göre belirlenir
- Bir anonim ortaklık genel kurul kararlarına karşı  iptal davası açılacaksa 3 ay içinde  açılmalıdır.
—Genel kurul toplantılarında toplantı ilan ve çağrı yazılarında gösterilmeyen konularda genel kurulun görüşme yapamaması karar alamaması  gündemin belirliliği ve gündeme bağlılık ilkesi gereğidir.
—Genel kurul toplantılarında önceden gündeme alınması gerekenler
a)Yönetim Kurulu üyelerinin seçimi
b)Denetçilerin seçimi
c)Yönetim ve denetim kurulu ücret ve aidatları
d)Kar ve zararın dağıtımı
-Anonim şirketi genel kurul toplantılarında kar ve zarar hesabı bilanço ve yıllık raporların toplantıdan itibaren 1 yıl süre ile pay sahiplerinin incelemesine hazır tutulmalıdır.
—Anonim ortaklık genel kurul toplantılarıyla ilgili ;
a)Denetim raporu 15 gün önce ortaklık merkezinde incelemek için hazır bulundurulur.
b)Toplantıya çağrı merasimine hiç uyulmaması durumunda karar yok hükmündedir.
c)Her pay sahibine genel kurula katılma ve oy kullanma hakkını sağlar
d)Genel kurul toplantılarında pay sahiplerinin oy kullanmalarına ilişkin önlemleri alma hakkı yönetim kurulunundur.
e)pay sahipleri haklarını bizzat ya da temsilci ile kullanabilirler.
—Yönetim kurulu üyelerinin sorumluluktan kurtulmak üzere karara karşı olduğunu tutanağa geçirtip imzalayarak durumu yazılı olarak denetçilere bildirmelidir.
—Yönetim yetkisinin yönetim kurulu üyeleri arasında bölünmesi Ana Sözleşmede  hüküm bulunmasına bağlıdır.
—Yönetim kurulu üyelerinin ortaklığa karşı yükümlülükleri.
a)Özen gösterme borcu
b)Ortaklıkla rekabet yasağı
c) Sadakat borcu
d)Ortaklıkla sözleşme yapma yasağı
-Yönetim kurulunun sorumluluğuna ilişkin;
a) Yönetim kurulu üyelerinin 3.kişilere karışı işledikleri haksız fiilden ortaklık sorumludur.
b) Görev yönetim kurulu üyelerinden birine bırakılmışsa sorumluluk ilgili üyeye aittir.
c)Ortaklıkla işlem yapma yasağına aykırı hareketten kurul üyesinin sorumluluğu bireyseldir.
d)Ortaklığın haksız fiili işleyen yönetim kurulu üyelerine rücu hakkı saklıdır.
—Anonim ortaklığı temsil ve yönetmeye yetkili olanların görevlerini yaparken meydana gelen haksız fiilden Anonim Ortaklık Tüzel kişiliği sorumludur.
—Anonim ortaklık temsil yetkilerinin sınırı  Faaliyet konusudur.
—Anonim ortaklıkta pay sahibinin asli borcu yüklendiği Sermaye borcunu ödemektir.
—Anonim ortaklıkta olağan  genel kurul toplantısından en az 15 gün önce kar ve zarar hesabı, bilanço ve safi karın nasıl dağıtılacağı konusundaki önerilerin ortaklık merkez ve şubesinde pay sahiplerinin emrine hazır bulundurulması  pay sahiplerinin bilgi edinme hakkıdır.
—Anonim ortaklıklarda  pay sahibinin genel kurula katılarak karar alınmak üzere oyunu kullanması kararın doğmasına neden olur.
—Anonim ortaklıkta çoğunluk haklarının kullanılmasında sınır.
a) Bireysel haklar
b)müktesep haklar
c)Azınlık hakları
-Anonim Ortaklıkta denetçi seçme şekli;
a)Genel kurulca seçme
b)Mahkeme tarafından seçme
c)Ana sözleşme ila atama
d)Denetçiler kurulunun denetçi seçmesi
-Denetçiler en az 1 en çok 5 kişiden oluşur.
—Anonim ortaklıklarda denetçilerle ilgili;
a) Görevi biten yönetim kurulu üyesi  aklanmadıkça denetçiliğe seçilemez.
b)Kanunumuz sisteminde tüzel kişiler denetçi seçilemezler.
c)Denetçi seçilebilmek için pay sahibi olmak gerekmiyor.
d)Süresi biten denetçiler tekrar seçilebilir.
e)Denetçiler ilk defa 1 yıl için kuruluş genel kurulu ve sonradan en çok 3 yıl için genel kurul tarafından seçilir.
f)Genel Kurulu olağan veya olağan üstü toplantıya davet edebilir.
g)Yönetim Kurulu toplantısına katılma yetkisine sahiptirler
h)Denetçiler şikâyetleri inceler ve yolsuzluk varsa bunu genel kurula bildirirler
ı)Denetçilerin ortaklığı temsil yetkileri yoktur.
i)Anonim ortaklığın fesih ve tasfiyesi denetçilerin görevlerine son vermez
-Anonim ortaklıkta azınlık hakları;
a)Kurucular ve yönetim kurulu aleyhine dava açılmasına karar verme
b)Bilanço hakkındaki görüşmelerin geciktirilmesi istemi
c)Özel denetçi seçimi
d)Genel kurulu toplantıya çağrı veya gündeme madde eklenmesine talep
-Anonim ortaklıklarda sermayenin 1/10'na sahip ortaklar tarafından bir işlemle ilgili özel denetçi atanmasını istemek için o işlem üzerinden en fazla 2 yıl geçmiş olması gerekir.
—Anonim ortaklıklarda ağırlaştırılmış çoğunluk hakları bakımından ortaklık konusunun veya türünün değiştirilmesi için ilk toplantıda 2/3 ikinci toplantıda esas sermayenin yarısı yeter sayısıdır.
—Anonim ortaklıkta sermayenin 1/10 temsil eden pay sahipleri sulh ve ibranın onanmasına karşı iseler genel kurulca sulh ve ibra onanamaz.
—Pay sahipliği sıfatının devrinin Anonim ortaklığa karşı geçerli olması için pay sahipliği defterine kayıt edilmesi gerekir.
—Anonim ortaklık tahvil sahipleri genel kuruluna tanınan yetkiler;
a)tahvil sahiplerine ait özel güvencenin kaldırılması veya azaltılması
b)İtfa sürelerinin uzatılması veya koşullarının değiştirilmesi
c)Tahvil sahiplerinin alacaklarına karşılık pay senedi almalarının kabul edilmesi
d)Tahvil sahiplerini temsil etmek üzere temsilci atanması
-Anonim ortaklıkta infisah nedenleri;
a)Genel kurulca fesih kararı alınması
b)Ortaklık sermayesinin 2/3'ünün kaybı
c)Ortaklık sayısının 5'ten aşağı düşmesi
d)Yasal organlardan birinin olmaması
e)Sözleşmedeki infisah nedenlerinin gerçekleşmesi
-Anonim ortaklığın mahkeme kararıyla fesih halleri;
a)TTK’n un 274 maddesi gereğince fesih
b)Ortaklığın tescilinden sonra gerçek pay sahiplerinin sayısının 5'den aşağı düşmesi
c)Ortaklık sözleşmesindeki bir hükme dayanılarak fesih
d)Ortaklık sermayesinin 2/3'ünün yitirilmesi halinde alacaklıların talebi üzerin fesih.
Anonim ortaklığın çıkarabileceği menkul kıymetler:
a) Pay senetleri: pay senedi ancak ortaklığın tescil ile tüzel kişilik kazanmasından sonra çıkarılabilir.
Pay senetlerinde şekil koşulları: Ortaklardan en az  iki si tarafından imzalanması ve pay defterlerine kayıt edilmeleri gerekir.
Pay senetlerinin devri: Nama veya hamileni yazılı düzenlenirler. Emre yazılı olamazlar.  Hamiline yazılı senetler sözleşmede bu konuda açıklık bulunması ve bedellerin tamamen ödenmiş bulunması koşulu ile çıkarılabilir. Devri teslim ile olur.
b) Tahvil: Nama ve hamile yazılı olabilirler. İtibari değer üzerinden değerlenir. Nama yazılı tahvillerin devri Alacağın temliki ile mümkündür. Tahviller kıymetli evrak sayıldıklarından ağırlaştırılmış şekil şartlarına tabi tutulmuşlardır. Tahvillerin ortaklık adına imza atmaya yetkili 2 kişi tarafından imzalanması zorunludur. Tahvillerin vadesi 2 yıldan az olmamak üzere serbestçe belirlenir.
— Anonim ortaklıklarda tahvil çıkarma ile ilgili;
a)Halka arz edilsin edilmesin satılacak tahvillerin SPK’ ya kaydı zorunludur.
b)Aynı tertipte çıkan her tahvilin bir itibari değeri vardır ve bu değerler birbirine eşittir.
c)Tahviller kıymetli evrak sayıldıkları için ağırlaştırılmış şekil şartlarına tabidirler
d)Tahvil çıkarma izni genel kurula aittir.
e) Anonim ortaklıkta sermaye ile çıkarılacak tahvil arasında bir ilişki vardır.
—Anonim ortaklıkta izah namenin tescilinden sonra halkın tahvil almaya davet edilmesi sirkülerinle yapılır.
—Bir anonim ortaklığın tahvilini satın alan kişi ile ortaklık arasında meydana gelen ilişki Alım-Satım ilişkisidir.
—Halka arz edilecek  tahvillerin satış süresi kurul kaydına alınma tarihinden itibaren altı iş gününden az olmamak ve üç ayı geçmemek üzere izah namede gösterilir.
—Bir Anonim Ortaklık çıkaracağı tahvillerin toplam tutarına getirilen sınırlama Esas sermayenin ödenmiş ve onaylanmış son bilançodaki miktarını aşamaz.
Tasfiye memurlarının  görevleri:
- Başlangıç envanteri ile ilk bilançonun düzenlenmesi 
-Ara bilanço hazırlama ve ortaklara bilgi verme
-Defter tutmak
-Alacaklıları çağırmak
-Ortaklığın girişilmiş işlerinin tamamlanması ve aktiflerinin paraya çevrilmesi
-Varsa ortaklığım borçlarını ödemek
-Aktifler pasifi karşılamıyorsa mahkemeye başvurarak ortaklığın iflasını istemek zorundalar.
—Ara bilanço hazırlama ve ortaklara bilgi verme (Ara bilanço her yılsonu düzenlenir;)
-Tasfiye bakiyesini dağıtma  (dağıtım yapılabilmesi için alacaklılara yapılan davetten 1 yıl geçmiş olması gerekir.)
— Sözleşmeye göre dağıtım yapılır.
Limitet Ortaklık :
Tanımı: 2 veya daha fazla gerçek veya tüzel kişi tarafından bir ticaret unvanı altında kurulan ortakların sorumluluğu yükümlendikleri  sermaye ile sınırlı ve esas sermayesi belli olan ortaklığa limitet ortaklık denir.
Önemli not: Limitet ortaklıklar sigortacılık ve Bankacılık ile uğraşamazlar.
Sermayesi en az  5000  olmalı ve emek, ticari itibar sermaye olarak konulamaz.
Paylar: Payların en az 25 TL veya bunun katları olması gerekir. Payların bir birine eşit olması şart değildir. Kıymetli evrak niteliğine sahip pay senedi çıkarılamaz.
Ortakların sınırlı sorumluluğu: Yüklendikleri sermaye payı tutarı ile sorumludurlar.
Ortaklık sıfatı: Limitet ortaklıkları 2 den az 50 den çok olamaz. Gerçek ve tüzel kişiler ortak olabilirler.
Tüzel kişilik: Tüzel kişiliğe ve tacir sıfatına sahiptir ortaklık tüzel kişiliği ticaret siciline tescil anında kazanır
Kuruluş aşaması: sözleşmenin düzenlenmesi ve tescil ilan ile olur.
Sözleşmede şekil: Sözleşme yazılı şekilde yapılması ve noterde onaylanması zorunludur.
—Limitet ortaklıklarda ortaklar kurulu kararının yazılı  oylarla alınmasının koşulu  Ortak sayısı 20 ve 20 nin altında olması durumunda yazılı oylarla alınır.
—Limitet ortaklıkta ortak sayısı 20 'den fazla ise ortaklar kurulu toplantıları için Anonim Ortaklık hükümleri uygulanır.

Sözleşmede bulunması zorunlu hususlar:
a) ortaklığın ticari unvanı ve merkezi (unvanın yanında esas sermayenin miktarının yazılı olması zorunludur.)
b)işletme konusu
c)Esas sermaye ile her ortağın yükümlendiği sermaye miktarı
d)Ortaklığın yapacağı ilanların şekli
e)ortaklığın süresi
Sözleşmede bulunması isteğe bağlı hususlar:
a)Kar dağıtımı
b)Ortaklığın yönetimi
c) Ortaklığın tasfiyesi
Limitet ortaklık organları:
a) Ortaklar kurulu (ortaklığın en yüksek organıdır.)
b)Müdürler (Limitet ortaklıklar müdürler tarafından yönetilir ve temsil edilir.)
c)Ortak sayısı 20 yi aşarsa Denetleme Kurulu
Ortaklar kuruluna özgü yetkiler:
-Müdürleri seçmek ve azletmek
- Müdür olmayan ortakların denetim hakları dışında, denetçileri seçmek ve azletmek
-Kar ve zarar hesabını ve bilançoyu onamak ve safi karın kullanma şeklini belirlemek
-Müdürleri ibra etmek
-Payların bölünmesi hakkında karar vermek
- Ortaklık sözleşmesini değiştirmek
-Ortaklığın kendi organları veya ortaklara karşı tazminat taleplerini ileri sürmek
-Ortaklığı Fesh etmek

Limitet Ortaklıkta Ortağın parasal nitelikteki hak ve Borçları :
-Sermaye borcu
-İkincil yükümlülükler
-Kar payı
-faiz hakkı
- Tasfiye bakiyesi isteme hakkı
KIYMETLİ EVRAK
Kıymetli evrakların özellikleri:
-Devredilebilir.
—parasal değeri olan bir hak olmalı
-hakla senet arasında kuvvetli bir bağ vardır.
—Soyutluk ilkesi yürürlüktedir.
—Ağırlaştırılmış şekil şartlarına tabidir.
Kıymetli evrak türleri:
-Para senetleri
-pay senetleri
-Emtia senetleri
Not: kıymetli evrakta borç borçlunun ikametgâhında ödenir.
Devir şekilleri :
-Nama yazılı kıymetli evrak: Belli bir şahsa yazılır. Ciro ve teslim ve teslimle devredilir. (Alacağın temliki )
-Emre yazılı kıymetli evrak: Senet lehine düzenlenen kişinin adından sonra emrine kaydının bulunması lazım. Böyle bir kayıt olmazsa, senet kanunen emre yazılı sayılmalıdır. Kambiyo senetleri (poliçe, bono, çek) kanunen emre yazılı senetlerdir.
İpotekli borç senedi, irad senedi, pay senetleri, tahviller  emre düzenlenemez devir için  senedin cirosu ve teslim gerekir.
—Hamiline yazılı kıymetli evrak: El değiştirmesi en kolay senetlerdir. Devir teslim ile yapılır. Sadece çek hamiline düzenlenebilir. Pay senetleri bedellerinin tamamen ödenmesi ve esas sözleşmede bu yolda hüküm bulunması koşulu ile hamiline düzenlenir.
KAMBİYO SENETLERİ: kanunen emre yazılı senetlerdir.
1)Poliçe: Üçlü bir ilişkisini düzenleyen senettir.
—Keşideci: senedi düzenleyen kişi ve poliçenin ilk borçlusudur.
- Muhatap: Asıl borçlu
- Lehtar: Alacaklı (senedi ciro yoluyla devir edebilir.
— CİRANTA senedi devir alıp devir eden kişi
-Hamil senedi son olarak elinde bulunduran kişi
-AVAL senede kefil olan kişi
Poliçede şekil şartları:
- poliçe kelimesinin bulunması
-Belirli bir bedelin kayıtsız şartsız ödenmesi emri
- ödeyecek olan muhatabın adı soyadı (muhatap keşidecide olabilir.
— Vade  (vade zorunlu değildir. Eğer vade yoksa poliçe görüldüğünde ödenir.)
—poliçede ödeme yeri belirtilmelidir. Bir yer gösterilmemişse poliçe batıldır.
—Lehdarın adı soyadı bulunması lazım hamiline poliçe düzenlenemez
- Düzenlendiği tarih ve yerin bulunması gerekir.
— Keşideci imzası mutlaka bulunması gerekir ve el yazısıyla imzalanmalıdır.
Poliçede vade türleri:
-Belli bir günde
-Poliçenin düzenlenme tarihinden itibaren belirli bir süre sonra
- Görüldüğünde
-poliçede ödeme yeri gösterilmemiş ise muhatabın adı ve soyadının yanında yazan yerde ödenir.
—Poliçeden doğan talep haklarında muhataba karşı zaman aşımı vadeden itibaren 3 yıldır.
—Poliçede kabul konusunda;
a)Poliçede muhatabın sorumluluk altına girmesi senedin kabulü ile olur.
b)Kabul sadece poliçede sözkonusudur bono ve çekte sözkonusu değildir.
c)Kabul kural olarak kayıtsız şartsız olmalıdır.
d)Poliçenin kabul için muhataba ibrası kural olarak isteğe bağlıdır.
Beyaz Poliçe: Keşideci poliçeyi eksiksiz olarak düzenleyip devredebileceği gibi bir kâğıt üzerine sadece imza atarak lehtara verebilir lehtar kendisine verilen yetki ve talimat çerçevesinde poliçeyi doldurur buna beyaz poliçe denir.
Poliçede kabul: Muhatabın sorumluluk altına girmesi senedi kabul edip imzalamasıyla başlar kabul sadece poliçede olur bono ve çekte olmaz. Kabul kayıtsız şartsız olmalıdır. Kabul için ibraz yeri muhatabın yerleşim yeridir.
Ciro türleri :
-Tam Ciro: Ciro eden kime ciro ettiğini tam olarak yazar ve alına imzasını atarsa tam ciro denir.
—Beyaz Ciro: Kime Ciro  edildiği yazılmaz ciro sadece bir imza atmakla yapılırsa beyaz cirodur.
—Tahsil Cirosu: Senet bedelini ciro eden adına tahsil ve buna  bağlı işlemleri yapma yetkisi verir
-Rehin Cirosu: Tam ciro ile yapılır. Beyaz ciro ile yapılamaz ayrıca ciroda bedeli rehindir. Teminat içindir gibi bir ibare bulunması gerekir.  Rehin cirosu ile poliçeyi devralan kişi senedi ancak tahsil cirosu ile devredebilir.

2) Bono: (emre yazılı senet)
-Bono veya emre yazılı senet ibaresi bulunmalıdır.
—Kayıtsız  ve şartsız bir ödeme vaadi olmalıdır.
—vade
-Kime ve kimin emrine ödenecekse onun adı ve soyadı  olmalıdır.
—Senedin düzenlendiği gün ve yer  olmalıdır.
3) Çek:
 -keşideci (çeki düzenleyen)
- Muhatap (banka)
- lehtar (ismen gösterilmesi zorunlu bulunmayan )
çekte şekil şartı:
-çek kelimesi
- kayıtsız şartsız belli bir meblağın ödeme emri bulunmalıdır.
—Çekecek kimsenin adı ve soyadı
-Ödeme yeri (gösterilme zorunluluğu yok)
-Keşide tarihi ve yeri  esaslı şekil şartıdır.
—Keşidecinin imzası
-Çekte vade yoktur. Çek görüldüğünde ödenir.
—Çek keşide edildiği yerde ödenirse ibraz süresi 10 gündür.  Çek keşide edildiği yerden başka yerde ödenecekse ibraz süresi 1 aydır.
—Çek  ödeneceği ülkeden başka bir ülkede ödenecekse keşide yeri ile ödeme yeri aynı kıtada ise 1 ay farklı kıtalarda ise 3 aydır. İbraz süresi keşide gününden itibaren başlar.
—Emre, hamiline, nama düzenlenebilir.
—Çeklerde zaman aşımı 6 aydır.
Nama düzenlenirse: devir beyanı (alacağın temliki) ve teslimle devredilir
Emre düzenlenirse: Ciro ve teslimle devredilir
Hamiline düzenlenirse: sadece teslimle  devredilir.
Çizgili çekte ödeme: Ancak bir bankaya yapılabilir çekin yanlışlıkla herhangi bir kişiye ödenmesini önlemek ve güvenliğini arttırmak için bu yöntem kullanılır.
— Çekte yazılı keşide gününe göre hesaplanacak ibraz süresinin bitim tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde çekin karşılıksız kalan kısmını %10 tazminatı ve gecikme faizi ile birlikte ödeyen kişi yeniden çek keşide etme hakkını kazanır.
—Çekin karşılıksız çıkması hukuk sistemimizde dolandırıcılık sayılmıştır.
—Çekin karşılıksız çıkması suçunun tekrarı halinde 1 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası verilir.
Çekte ödeme üç türlü saptanır:
-Noter aracılığı ile
-Muhatabın çek üzerine  yazılı ve imzalı beyanı ile
-Bir takas odasının aynı nitelikteki beyanı ile