Genel Muhasebe
Genel Muhasebe İşlemleri
GENEL MAHASEBE; objektif belgelere dayanarak işletme kaynaklarının nereden sağlandığını ve bunların nerelerde kullanıldığını, hesaplar aracılığıyla izler.
İşletmeler, muhasebeye konu olan işlemler ile ilgili belgeleri, tarih sırasına koyarak yevmiye defterine maddeler halinde kayıt ederler. Bazı işletmeler, doğrudan yevmiye defterine kaydetme yerine işlemleri, muhasebe fişlerine yazabilirler.
Bilgisayar uygulamalarında işlemler, doğrudan muhasebe fişlerine yazılır, böylece işlem otomatik olarak ilgili defterlere (yevmiye, defter-i kebir…) de kayıt edilmiş olur.
1. Muhasebe Fişleri
İşletmeler, muhasebeye konu olan işlemler ile ilgili belgeleri, tarih sırasına koyarak yevmiye defterine kayıt ederler. Bazı işletmeler, doğrudan yevmiye defterine kayıt etme işlemi yerine işlemleri, muhasebe fişlerine yazabilirler. Bilgisayar uygulamalarında işlemler, doğrudan muhasebe fişlerine yazılır.
Muhasebe fişleri, söz konusu evrakları tek tek işlemek yerine, evrakların birleştirilerek deftere kaydolmasını sağlayan ve imza altına alınan belgelerdir.
Muhasebe fişlerinin kullanılması, organizasyon açısından gerekli görülebilir, ancak yasal veya muhasebe ilkeleri gereği kullanma zorunluluğu yoktur.
Bu açıklamalardan sonra muhasebede fişlerin kullanılmasındaki yararlar aşağıdaki gibi sıralanabilir;
· Belgeleri belirli bir sistem altında toplar,
· Yasal defterlere işlenmeden önce yevmiye maddesini gösterdiğinden, yapılması muhtemel hatalar önlenebilir,
· Düzenlenen muhasebe fişinin başka kişilerce kontrolü sağlanır,
· Belgelerin dosyalanmasında kolaylık sağlar,
· Belgelerin sonradan aranıp bulunmasında kolaylık sağlar.
Kural olarak belgeler, defterlere günü gününe kayıt edilmesi gerekse de 10 günlük bir süre içinde kayıt edilebilir. Ancak belgelerden muhasebe fişleri düzenlenmiş ve defterlere kayıtlar bu fişlerle yapılıyorsa, belgelerin fişlere kaydedilmesi, defterlere kaydedilmesi hükmündedir. VUK’un 219. maddesi uyarınca, muhasebe fişlerine yapılan kayıtların 45 gün içerisinde yasal defterlere aktarılması gerekir.
a. Tahsil Fişi
İşletmelerde peşin olarak yapılan satış ve diğer tahsilatlarda (veresiye tahsili, bankadan para çekme v.s.) bu fiş kullanılır.
Kasa tahsil fişinde borçlu hesap her zaman “Kasa Hesabı” olacağından sadece alacaklı hesap ya da hesaplar yazılır.
NOT: Bilgisayarlı muhasebe paket programlarında tahsil/tediye fişlerinin kullanımı farklılık gösterebilmektedir.
NOT: Tüm fişler yerine Mahsup Fişi kullanılabilir. Kanunen de bir sakıncası bulunmamaktadır. Pratik hayatta da diğer fişlerin yerine Mahsup Fişi kullanılmaktadır.
TAHSİL FİŞİ
Fiş No
Kasa Kodu
:
:
01
100
Fiş Tarihi
:
10.03.2004
Yevmiye No
:
17
Sıra No
Muh. Kodu
ALACAKLI HESABIN ADI
AÇIKLAMA
TUTAR
1
600
YURTİÇİ SATIŞLAR
123 no.lu fatura ile
100.00
2
391
HESAPLANAN KDV
123 no.lu fatura ile
18.00
TOPLAM
118.00
Yalnız;Yüzonsekiz..TL
TANZİM EDEN (İmza)
ONAYLAYAN (İmza)
b. Tediye Fişi
İşletmelerde peşin olarak yapılan alışlar ve diğer ödemelerde bu fiş kullanılır.
Kasa tediye fişinde alacaklı hesap her zaman “Kasa Hesabı” olacağından sadece borçlu hesap ya da hesaplar yazılır.
TEDİYE FİŞİ
Fiş No
Kasa Kodu
:
:
01
100
Fiş Tarihi
:
10.03.2004
Yevmiye No
:
15
Sıra No
Muh. Kodu
BORÇLU HESABIN ADI
AÇIKLAMA
TUTAR
1
153
TİCARİ MALLAR
456 no.lu fatura ile
100.00
2
191
İNDİRİLECEK KDV
456 no.lu fatura ile
18.00
TOPLAM
118.00
Yalnız;Yüzonsekiz..TL
TANZİM EDEN (İmza)
ONAYLAYAN (İmza)
c. Mahsup Fişi
Nakit para haricinde (kredili-veresiye gibi içerisinde kasa hesabı olmayan) yapılan işlemlerin yer aldığı fiş türüdür. Bu fişin borç ve alacak tarafına kayıt yapılır. Yevmiye madde türü olan karma maddelerde de bu fiş kullanılır. Karma Madde; aynı madde içinde birden fazla hesabın borçlandığı ve birden fazla hesabın alacaklandığı kayıt türüdür. Karma maddenin içerisinde 100 Kasa Hesabı olsa dahi bu fiş kullanılır.
MAHSUP FİŞİ
Fiş No
:
01
Fiş Tarihi
:
10.03.2004
Yevmiye No
:
24
Sıra No
Muh. Kodu
HESAP ADI
AÇIKLAMA
BORÇ
ALACAK
1
120
ALICILAR
007 no.lu fatura ile
118.00
2
600
YURTİÇİ SATIŞLAR
007 no.lu fatura ile
100.00
3
391
HESAPLANAN KDV
007 no.lu fatura ile
18.00
TOPLAM
118.00
118.00
Yalnız;Yüzonsekiz..TL
TANZİM EDEN (İmza)
ONAYLAYAN (İmza)
2. Tahsilat Makbuzu
Para, mal, kıymetli evrak, vb. kıymetlerin teslim alındığını ispat etmek için düzenlenen makbuzdur.
Aşağıdaki tahsilat makbuzunda işletmemiz Bulut Süpermarket’in, müşteri Hikmet Karakaya’dan 15.03.2004 tarihli 500.00 .- TL’lik çek aldığı görülmektedir.
Bu işleme göre, işletmemiz Tahsilat Makbuzu’nu düzenleyerek bir nüshasını müşteri Hikmet Karakaya’ya verecektir.
BULUT SÜPERMARKET
Güvenevler Cad. No:44 KIZILAY/ANKARA
KIZILAY V.D.:8796543214
TAHSİLAT MAKBUZU
NO: 0452
TARİH: 10.02.2004
Sayın
: Hikmet KARAKAYA
Sanayi Cad. Tahsin Piyale İş Merkezi No:45 OSTİM/ANKARA
X
ÇEK
SENET
NAKİT....................................................TL’dir.
Banka
Çek No
Senet no
Vade/Tarih
Tutar
İş Bankası
5204598710
-
15.03.2004
500.00 .- TL
TOPLAM
500.00 .- TL
Yalnız; Beşyüz TL
Tahsilatı Yapanın Adı Soyadı, İmzası
……………………
Ödemeyi Yapanın Adı Soyadı, İmzası
………………….
3. Tediye Makbuzu
Para, mal, kıymetli evrak, vb. kıymetlerin teslim edildiğini ispat etmek için düzenlenen makbuzdur.
Aşağıda, işletmemiz Bulut Süpermarket’in, satıcı APAK Giyim Pazarlama’ya 800.00 .- TL nakit, 150.05.2004 tarihli 500.00 .- TL’lik çek, 31.06.2004 vadeli 600.00 .- TL’lik senet verdiği görülmektedir.
Bu işleme göre, işletmemiz, Tediye Makbuzu’nu düzenleyerek bir nüshasını satıcıya verecektir.
BULUT SÜPERMARKET
Güvenevler Cad. No:44 KIZILAY/ANKARA
KIZILAY V.D.:8796543214
TEDİYE MAKBUZU
NO: 0145
TARİH: 31.03.2004
Sayın:
APAK GİYİM PAZARLAMA TİC. LTD. ŞTİ.
Posta Cad. Susam Sok. Çarşılı Han No:40/78 ULUS/ANK.
ULUS VD./No.: 0700024578
X
ÇEK
X
SENET
X
NAKİT.........800.00.-..........TL’dir.
Banka
Çek No
Senet no
Vade/Tarih
Tutar
İş Bankası
5204598710
-
15.05.2004
500.00 .- TL
-
-
12
31.06.2004
600.00 - TL
TOPLAM
1.900.00
Yalnız; Bindokuzyüz…TL
Tahsilatı Yapanın Adı Soyadı, İmzası
…………………
Ödemeyi Yapanın Adı Soyadı, İmzası
alıntıdır